Cùng tìm hiểu về nhân bản vô tính là gì?

Nhân bản vô tính là gì? Nhân bản vô tính động vật giữ vai trò quan trọng trong thực tiễn sản xuất. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu về vấn đề này trong bài viết.

Hiện nay, với thành công nhân bản vô tính nhiều loài động vật, nhân bản vô tính động vật giữ vai trò quan trọng trong thực tiễn sản xuất, góp phần tăng nhanh số lượng giống, tạo các giống động vật quý phục vụ cuộc sống con người. 

1. Khái niệm “Nhân bản vô tính”.

Nhân bản vô tính là kỹ thuật tạo ra một hoặc một số cá thể giống hệt nhau về mặt di truyền mà không trải qua quá trình thụ tinh.

Nhân bản vô tính là gì?

Mọi tế bào trong cơ thể đa bào được tạo ra từ nhân bản vô tính đều có nhân giống hệt nhau về mặt di truyền.

2. Lịch sử nhân bản vô tính

Năm 1962, John Gurdon lấy nhân một tế bào nòng nọc tiêm vào trứng ếch, tái biệt hóa thành một con nòng nọc.

Năm 1978, các nhà khoa học đã tạo thành công đữ trẻ bằng phương pháp nhân bản vô tính.

Năm 1997, Ian Wilmut là người đứng đầu trong việc nhân bản vô tính con cừu Dolly nổi tiếng từ tế bào tuyến vú của một con cừu cái, giúp con người có thêm phương pháp để bảo vệ các gen quý.

Năm 2018, ứng dụng các kỹ thuật trong nhân bản vô tạo ra cừu Dolly, ở Trung Quốc đã tạo ra đôi khỉ nhân bản vô tính đầu tiên trên thế giới.

Phân loại nhân bản vô tính

* Tùy thuộc vào mục đích nhân bản ta có thể chia thành 2 loại là nhân bản vô tính tạo dòng sinh sản và nhân bản vô tính tạo dòng trị liệu.

* Nhân bản vô tính tạo dòng sinh sản là tập hợp các kỹ thuật sinh sản vô tính để tạo nên một hoặc một số động vật có các đặc điểm và vật chất di truyền giống nhau, giống hệt các thể động vật ban đầu.

* Nhân bản vô tính tạo dòng trị liệu là thực hiện kỹ thuật sinh sản vô tính để tạo nên một hay một số lượng nhất định động vật giống nhau, nhằm lấy một số cơ quan bộ phận (tim, gan, thận,…) hoặc mô phục vụ cấy ghép chữa bệnh cho người.

3. Nguyên tắc thực hiện nhân bản vô tính ở động vật

Nhân bản vô tính động vật được thực hiện theo 2 hướng sau:

Nguyên tắc thực hiện nhân bản vô tính ở động vật

Nhân bản vô tính động vật có vú bằng kỹ thuật tách phôi và cấy chuyển phôi

Điều kiện thực hiện là các cá thể cái nhận phôi phải ở giai đoạn động dục thích hợp, đảm bảo tỷ lệ có thai cao. Khi thu phôi và tách phôi  phải chọn ở giai đoạn 8 tế bào. Sau đó chúng ta đem nuôi phôi trong phòng thí nghiệm ở điều kiện thích hợp. Khi phôi phát triển hoàn thiện chúng ta đem cấy chuyển phôi vào tử cung động vật cái nhận phôi ở vị trí phù hợp. Theo dõi sự phát triển của phôi và sự mang thai ở động vật.

Nhân bản vô tính động vật có vú bằng kỹ thuật chuyển nhân

Nhân bản vô tính động vật có vú bằng kỹ thuật chuyển nhân gồm hai nhóm: chuyển nhân tế bào phôi sớm và chuyển nhân tế bào soma. Nhân bản vô tính động vật có vú bằng  kỹ thuật chuyển nhân tế bào phôi sớm là kỹ thuật đơn giản, chỉ cần hút nhân phôi chuyển vào trứng rỗng và nuôi trong những điều kiện thích hợp trước khi cấy chuyển phôi vào “mẹ nuôi”.

Nhân bản vô tính động vật có vú bằng kỹ thuật chuyển nhân tế bào soma là kỹ thuật rất phức tạp, nhân tế bào soma cần được tái thiết lập chu trình phát triển phôi, để nhân tế bào soma có thể phát triển thành hợp tử. Nhân bản vô tính động vật có vú bằng kỹ thuật chuyển nhân tế bào soma đòi hỏi trình độ công nghệ cao, thiết bị hiện đại, khó thực hiện thành công. Các nguyên tắc cần chú ý khi thực hiện phương pháp này:

* Tế bào soma được lựa chọn để lấy nhân thường là các tế bào ở giai đoạn tĩnh (G0) trong chu kỳ tế bào. Hút nhân tế bào soma (2n).

* Tạo trứng rỗng bằng cách loại bỏ nhân tế bào.

* Đưa nhân tế bào soma vào trong trứng rỗng.

* Dung hợp tế bào bằng kỹ thuật xung điện hoặc bằng hóa chất

* Nuôi phôi trong các điều kiện thích hợp để phôi phát triển thành túi phôi.

* Cấy chuyển phôi vào tử cung của động vật cái nhận phôi, theo dõi sự phát triển của phôi và sự mang thai của động vật.

Nhân bản vô tính là bước đột phá trong ngành công nghệ sinh học hiện đại. Tuy nhiên nhân bản vô tính chưa có nhiều phát triển. Hy vọng với bài viết trên sẽ giúp các bạn hiểu rõ hơn về nhân bản vô tính!

>>> Xem thêm các bài viết:

5/5 (2 bình chọn)

Tin liên quan